Olanı Olduğu Gibi Anlamak

Olanı olduğu gibi anlamak, bilincin yerinde olmasıyla mümkündür. Çünkü insan bir şeyi gerçekten anlamak için önce onu olduğu haliyle görebilmelidir. Bilinç yerinde değilse zihin hemen devreye girer; yorum ekler, yargı üretir, korku katar, beklenti yükler. Böylece insan artık olanı değil, olanın üzerine eklenmiş zihinsel karışımı yaşamaya başlar. O zaman anlam da saf kalmaz.
Bilinç yerinde olduğunda ise olan ile yorum birbirinden ayrılmaya başlar. İnsan sadece dışarıda olanı değil, zihninde oluşanı da görebilir. Böylece yorum merkez olmaktan çıkar, görülen bir şey haline gelir. Bu da olana daha açık, daha sade ve daha doğru bir şekilde yaklaşmayı mümkün kılar.
Bu yüzden denebilir ki, olanı olduğu gibi anlamak önce bir görme işidir. Bu görme bilincin yerinde olmasıyla açılır. Zihin daha sonra açıklama yapabilir, ama açıklamanın doğru olması için önce olanın yükten ayrılmış biçimde görülmesi gerekir. Kısacası, bilincin yerinde olduğu yerde olan görünür; olanın gerçekten anlaşılması da ancak bu açıklıkla mümkün olur.
Mahmut Turut