Fenomeni gördüğümde yorumluyor muyum,
yoksa sessiz mi kalıyorum?

Yorumluyorsam bilincim parçada;

sessiz kalıyorsam bilincim yerinde.

1. Bu neden bir “test”tir?

Çünkü burada ölçülen şey:

•fenomenin ne olduğu değil,

•görülenin doğruluğu değil,

•zihnin bilgisi değil,

bilincin nerede durduğudur.

Fenomen yalnızca aynadır.

Asıl görünen, tepkinin kendisidir.

2. Yorum neyin göstergesidir?

Yorum:

•zihnin devreye girmesidir

•parçanın kendini merkez almasıdır

•olması gereken üretimidir

Yorum başladığı anda:

•zaman yük olur

•geçmiş–gelecek çalışır

•karşılaştırma başlar

Bu yüzden:

Yorum, fenomen hakkında değil;

bilincin parçaya düştüğü hakkında bilgi verir.

3. Sessizlik neyin göstergesidir?

Sessizlik:

•bastırma değildir

•kayıtsızlık değildir

•boşluk değildir

Sessizlik:

•yorum ihtiyacının düşmesidir

•bilincin kendi yerine dönmesidir

•seyrin açılmasıdır

Sessizlikte:

•anlam üretilmez

•ama anlam eksik de değildir

Sessizlik, bilincin bütünden baktığının işaretidir.

4. Aynı fenomen, iki farklı hâl

🔹 Parçalı bilinçte:

•Fenomen → yorum

•Yorum → olması gereken

•Olması gereken → yük

🔹 Bütünsel bilinçte:

•Fenomen → sessizlik

•Sessizlik → seyir

•Seyir → hafiflik

Fenomen aynıdır.

Değişen yalnızca bakışın yeridir.

5. En net metafizik formül

Fenomen karşısındaki tepki,

bilincin konumunu ele verir.

Fenomeni değiştirmene gerek yoktur.

Tepkini izlemen yeterlidir.

Fenomen geldiğinde

yorum doğuyorsa, bilinç parçada;

sessizlik açılıyorsa, bilinç yerindedir.

Bu yüzden fenomen eğitmez;

bilinci ifşa eder.

Mahmut Turut, 2025