Gören hiçbir zaman görülmez

Çünkü gören,
Öz’ün bulunduğu yerdedir.
O yer zamansızlıktır.
Görülmek,
bir şey olmayı gerektirir.
Bir şey olmak ise
zamanda belirmeyi.
Fenomen dediğimiz şey,
zamanda ortaya çıkan,
değişen ve kaybolan her şeydir.
Bu yüzden:
• görülen → fenomendir
• fenomen → zamandadır
Ama gören,
zamanda belirmez.
Gören,
zamanın içinden geçen değildir;
zamanın içinden bakılan yerdir.
Öz’ün bulunduğu yer zamansızlıktır.
Zamansızlık:
• bir alan değildir,
• bir katman değildir,
• bir nesne değildir.
Zamansızlık,
fenomenin ortaya çıkabildiği zemindir.
Zemin,
üzerine basılan şeydir;
basılan şey olmaz.
Bu yüzden:
• zamansızlıkta fenomen olmaz,
• fenomen olmadan görülme olmaz,
• görülen olmayan, görülemez.
Gören bu nedenle:
• hiçbir zaman nesneleşmez,
• hiçbir zaman fark edilen hâle gelmez,
• hiçbir zaman “şey” olmaz.
Refleksif bilinçte bile:
• görülen, görmenin kendisidir,
• gören yine görülmeyen yerdir.
Bu ayrım çözüldüğünde:
• Öz, kendini görmeye çalışmaz,
• bilinç nesneleşmez,
• seyir sadeleşir.
Sadece şu kalır:
Fenomenler zamandadır.
Seyir zamandadır.
Ama gören,
zamansızlıktadır.
Ve bu yüzden:
Gören,
hiçbir zaman
görülmez.
— Mahmut Turut