Olan da Yaşanır, Yorum da Yaşanır

Evet, bilinç yerinde değilse hem olan yaşanır hem de yorum yaşanır.

Bir olay olur. Bu zaten kaçınılmazdır. Beden bunu doğrudan yaşar. Aynı anda zihin devreye girer ve olana anlam verir. “Bu olmamalıydı”, “bu bana yapıldı”, “bu kötü” gibi düşünceler ortaya çıkar.

Bu durumda kişi iki şeyi birlikte yaşar:

Olanı yaşar,

ve o olana yapılan yorumu da yaşar.

Fakat burada önemli bir nokta vardır.

Yorum öne geçtiği için kişi çoğu zaman sadece yorumu yaşadığını sanır. Olan arka planda kalır ve fark edilmez. Bu yüzden deneyim, yorum merkezli hâle gelir.

Bilinç yerinde olduğunda ise bu durum değişir. Olan yine yaşanır, zihin yine yorum üretir. Fakat yorum artık yaşanan bir gerçek olmaktan çıkar, görülen bir şey hâline gelir.

Sonuç olarak bilinç yerinde değilse hem olay hem yorum yaşanır ve yorum gerçek gibi hissedilir. Bilinç yerinde olduğunda ise olay yaşanır, yorum görülür.

Mahmut Turut 2026