Olaylar Bilincin Yerini Gösteren Aynadır

Olaylar, yani fenomenler, insana sadece dışarıda ne olduğunu göstermez.
Aynı zamanda bilincin nerede durduğunu da açığa çıkarır.
Bir olay olduğunda insanın verdiği tepki, taşıdığı yük, kurduğu yorum ve hissettiği gerilim;
aslında olayın kendisini değil, bilincinin yerini gösterir.
Bu yüzden fenomen sadece yaşanan şey değildir.
Aynı zamanda bir aynadır.
İnsana neyi yaşadığını değil,
nereden yaşadığını gösterir.
Aynı olay bir insanda yük olur,
bir başkasında ise sadece görülüp geçer.
Farkı oluşturan olay değil,
bilincin konumudur.
Bu nedenle denebilir ki:
Olaylar dışarıdaki gerçekliği gösterdiği kadar,
içeride bilincin yerini de gösterir.
Fenomen bu anlamda bir aynadır.
Çünkü insan baktığını sanırken,
aslında kendi konumunu görür.
En sade hâliyle:
Olaylar sana dünyayı değil,
bilincinin nerede durduğunu da gösterir.
Ya da daha yoğun bir cümleyle:
Fenomen, olanı gösterirken
bilincin yerini ele verir.
— Mahmut Turut