Pek çok psikolojik yük görülmediği için büyür.

İnsan hayatında ortaya çıkan olayların çoğu başlangıçta çok basittir. Bir söz duyulur, bir davranış görülür, bir düşünce zihinde belirir ya da bir duygu ortaya çıkar. Bunların hepsi hayatın akışı içinde beliren fenomenlerdir. Olay olur ve geçer.

Fakat insan çoğu zaman yalnızca olayı yaşamaz; o olay hakkında zihnin ürettiği anlamları da yaşamaya başlar. Zihin yaşanan durumun üzerine yorumlar ekler, geçmişte olanları hatırlatır ve geleceğe dair senaryolar kurar. Böylece başlangıçta küçük olan bir durum zamanla büyüyebilir.

Bu büyümenin temel nedeni çoğu zaman olayın kendisi değildir. Asıl neden, yaşanan şeyin açık bir şekilde görülmemesidir. İnsan yaşadığı düşünceyi, duyguyu ya da yorumu fark etmediğinde onunla özdeşleşir. O düşünce zihinde tekrar eder, o duygu tekrar tekrar yaşanır ve zamanla bir ağırlık oluşur.

Görülmeyen şey bu nedenle büyür. Çünkü insan onun farkında olmadığında onu taşıdığını da fark etmez. Zihin aynı düşünceyi tekrar üretir, aynı hikâyeyi tekrar anlatır ve insan fark etmeden bu yükü büyütebilir.

Oysa bir düşünce, bir duygu ya da bir yorum gerçekten görüldüğünde durum değişir. Görülen şey artık gizli değildir. İnsan yaşadığı şey ile arasında bir mesafe kurabilir. Bu mesafe çoğu zaman yükün büyümesini engeller.

Bu nedenle insan hayatında önemli bir gerçek vardır:

Pek çok psikolojik yük, olayların kendisinden değil, görülmeyen yorumların büyümesinden doğar.

Görme ortaya çıktığında ise insan yaşadığı şeyin farkına varır ve çoğu zaman o yük hafiflemeye başlar. Çünkü görülen şey artık taşınmak zorunda değildir.

Mahmut Turut 2025