Yükten Kurtulmak Mümkün mü?

Zihin insanın doğal bir parçasıdır. Zihin düşünür, karşılaştırır, yorum yapar ve anlam üretir. İnsan dünyayı anlamlandırırken zihnin bu özelliklerinden yararlanır. Bu nedenle zihnin yorum yapması hayatın doğal akışının bir parçasıdır.
Bu yüzden zihnin hiç yorum yapmaması mümkün değildir.
Fakat insanın yaşadığı yükün asıl nedeni zihnin yorum yapması değildir. Asıl sorun, zihnin yaptığı yorumlarla özdeşleşilmesidir.
Zihin bir olayı yorumlayabilir. Bir düşünce ortaya çıkabilir, bir değerlendirme yapılabilir. Bu zihnin doğal işleyişidir. Fakat bilinç yerinde olduğunda insan zihnin ürettiği bu yorumları da görebilir. Yorum ortaya çıkar, görülür ve geçer.
Bilinç yerinde olmadığında ise durum farklıdır. İnsan zihnin ürettiği yorumların içinde kaybolabilir. Zihnin söylediği şeyler gerçekmiş gibi yaşanır. Düşünceler tekrar tekrar zihinde dönmeye başlar ve zamanla yük haline gelebilir.
Bu nedenle yükten kurtulmanın yolu zihni susturmaya çalışmak değildir. Çünkü zihin çalışmaya devam eder.
Yükten kurtulmanın yolu zihnin ürettiği yorumları fenomen olarak görebilmektir.
Bilinç yerinde olduğunda insan yalnızca dış dünyada ortaya çıkan olayları değil, zihnin ürettiği düşünceleri de fenomen olarak görebilir. Bir düşünce ortaya çıkar, görülür ve geçer. Zihin yine çalışır; fakat merkez olmaz.
Bu nedenle yükten tamamen kurtulmak, zihnin yorum yapmasını durdurmak anlamına gelmez. Yükten kurtulmak, zihnin ürettiği yorumların içinde kaybolmamaktır.
Bilinç yerinde olduğunda insan fenomeni görür ve fenomeni yaşar. Zihnin ürettiği düşünceler de fenomen olarak görülür. Böylece hayat akmaya devam eder; fakat insan zihnin ürettiği yüklerin içinde kaybolmaz.
Mahmut Turut 2025