Özü Bilmenin Yolu - Sezgi, Sakinlik ve Bilincin Dilleri

Özü bilmenin tek yolu sezgidir. Çünkü sezgi, bilginin en saf hâlidir; biçimsizdir, kavramsızdır, dilsizdir. Sadece hissedilir. Sezgi duyulduğunda öz, kendisini bilince duyurur. Bu yüzden sezgi ancak sakin bir bilinçte ortaya çıkabilir. Zihin gürültülüyse, duygu dalgalıysa, bilinç dışa doğru akıyorsa sezgi duyulmaz; sadece duygu ortaya çıkar.

Sezgi biçime büründüğünde artık sezgi olmaktan çıkar, duygu olur. Duygu ise hem içten hem dıştan etkilenir. Bu nedenle kişi duygu hâlindeyken bilincin kaynağını ayırt etmekte zorlanır: Bu his özden mi geliyor, yoksa fenomenin biçiminden mi doğuyor? Bu soruyu cevaplayabilmek için bilincin iki dilini bilmek gerekir:  Fenomenin dili, dışa dönük bilinçte görünen biçimlerdir. Şekil, görüntü, isim ve hafızanın sesidir.  Özün dili ise sezginin sözsüz çağrısıdır. Sakinlikte duyulur, birlik duygusu taşır ve ötekileştirme barındırmaz.

İnsan, duygu ile sezgiyi ancak bu iki dili ayırt ederek çözebilir. Fenomen dışarıdan gelir; sezgi içeriden doğar. Fenomen biçimdir; sezgi anlamdır. Fenomen gösterir; sezgi çağırır. Fenomen geçicidir; sezgi kalıcıdır.

Bu yüzden özün bilgisine ulaşmak isteyen, önce kendi içindeki sesleri susturmalı ve sakinliğe yönelmelidir. Sakinlik, sezginin doğduğu mekândır. Sakin bir bilinçte sezgi görünür hâle gelir; bilinç sezgiyi duyduğunda öz kendini bilmiş olur.

Mahmut Turut  19 Kasım 2025, Edirne