Haklılık Değil, Farklılık

İnsanları haklı ya da haksız olarak görmek, içimizde hemen bir ayrım üretir.

Zihin taraf tutar, yargılar, karşılaştırır.

Böylece duygular sertleşir, gerilim artar, saygı geri çekilir.

Oysa insanlara farklı olarak bakmak bambaşka bir kapı açar.

Bu bakışta hemen hüküm vermek yoktur.

Karşımızdakini kendi yeri, kendi geçmişi, kendi bilinci içinden görmeye başlarız.

Böylece öfke yumuşar, tepki azalır, duygular dağılıp sakinleşir.

Farklılık bakışı, haklılığı ve haksızlığı bütünüyle yok etmez;

ama onları merkeze koymaz.

Merkezde artık yargı değil, anlama çabası vardır.

İnsan karşısındakini suçlanacak ya da onaylanacak biri olarak değil,

kendine özgü bir yerden bakan biri olarak görür.

İşte bu bakış saygıyı doğurur.

Çünkü saygı, herkesi aynı görmekten değil,

herkesin farklı bir yerden baktığını fark etmekten doğar.

Sonuç olarak insanları haklı ya da haksız görmek duyguları sertleştirir.

Farklı görmek ise duyguları dağıtır, yumuşatır ve saygıyı ortaya çıkarır.

Mahmut Turut – 2026