Yerli Yerindelik ve Bilincin Konumu

Yerli yerindelik dışarıyla ilgili değildir; bilincin konumuyla ilgilidir. 

Bilinç bütünde ise, her şey yerli yerinde hissedilir. Bu his, dış koşulların düzelmesinden doğmaz; bilincin kendi yerine oturmasından doğar.  Bu durumda:  Olanlar sorgulanmaz. “Başka türlü olmalıydı” hissi çözülür. Anlam süreklilik kazanır. Çünkü bilinç, bütüne yaslanmıştır.

Ama bilinç parçada ise, yerli yerindelik dışarıda aranır. Bu durumda kişi:  Olayların değişmesini bekler.  İnsanların düzelmesini ister.  Şartların yerine oturmasını talep eder. Ama hiçbir şey tam olmaz. Çünkü aranan şey dışarıda değildir. Parçada duran bilinçte şu duygu hâkimdir: “Bir şeyler yerli yerinde değil.” Bu his, dünyanın bozukluğundan değil, bilincin yerinden kaymasından doğar.

Metafizik olarak doğru ilke şudur: Bilinç bütünde ise yerli yerindelik içeride hissedilir. Bilinç parçada ise yerli yerindelik dışarıda aranır. Yer değişen dünya değil, bilincin durduğu yerdir. Ve bilinç yerine geçtiğinde, hiçbir şey değişmeden her şey yerli yerinde olur.

Mahmut Turut  2025